ग्राहक वर्तनाचे मानसशास्त्रः एक अभ्यास

ग्राहक वर्तनाचे मानसशास्त्रः एक अभ्यास 150 150 aces

ग्राहक वर्तनाचे मानसशास्त्रः एक अभ्यास

प्रा. डॉ. अनिता महावादिवार,
भिवापूर महाविद्यालय,
भिवापूर

Published in 31 Dec 2025
Abstract

प्रत्येक व्यक्तीला जीवन जगण्यासाठी जीवनावश्यक वस्तुंची गरज असर्े. जीवनावश्यक वस्तुंची गरज पूर्तकरण्यासाठी त्याला आपल्या उपभोग्य वस्तममळमवण्याकररर्ा वस्तची मागर्ी करावी लागर्े. परुंर्तत्याआधी त्याला उपभोग मनर्तय घेर्ेगरजेचेअसर्े. ग्राहकाला एखादी वस्तखरेदी करण्यासाठी प्रेरर्ा ममळर्ेर्ी त्याुंच्या गरजाुंमतळे. मास्लोनेआपल्यर गरजाुंच्या श्रेर्ीच्या मसधदाुंर्ार् हे
स्पष्ट के लेलेमदसर्े. उपभोग मनर्तयाुंवर मानमसक, सामामजक, र्सेच आमथतक घटकाुंचा प्रभाव पडर्ो. ग्राहक वर्तर्तक मवश्लेशर्ाचा अभ्यास करर्ाुंना अथतशास्त्र, मानसशास्त्र, समाजशास्त्र र्सेच मानववुंशशास्त्राचा उपयोग के ला जार्ो म्हर्ूनच ग्राहक वर्तन हेएक बहुमवद्याशाखीय क्षेत्र आहेअसेम्हण्टलेजार्े. ग्राहक वर्तन म्हर्जेग्राहकाुंच्या खरेदीसुंबुंधी मनर्तय प्रमियेचा वैज्ञामनक आमर् मवश्लेषर्ात्मक अभ्यास होय. खरेदीपूवीच्या प्रेरर्ा, मनर्तय घेण्याची प्रमिया, वस्तुंचा घेण्यार् येर्ारा उपभोग आमर् खरेदीनुंर्रचा ग्राहकाुंवर होर्ारा पररर्ाम मवचारार् घेउन र्ेग्राहकाुंच्या वर्तनाला के वळ खरेदी कृ र्ीपासून वेगळेकरर्े. सदर सुंशोधन पेपरमध्ये वर्तर्तकीचेअथतशास्त्र, मवपर्न मवज्ञान आमर् मडमजटल उपभोग यामशवाय साुंस्कृ मर्क सुंदभत, व्यक्तक्तमत्व वैमशष्टये, र्ाुंमत्रक प्रभाव
आमर् भावमनक प्रमर्मिया यासारख्या अुंर्गतर् आमर् बाह्य घटकाुंचेमहत्व मवशद के लेआहे. सद्यक्तिर्ीर् ग्राहकाुंना वस्तुंची मनवड करर्ाुंना जामहरार्ीची भूममका र्सेच आभासी मवमवध र्ुंत्राचा उपयोग कसा उपयोगी पडर् आहेयाचेही मवश्लेषर् के लेआहे. सवत दृमष्टकोनार्ून मवचार करर्ा मवपर्न कर्े, धोरर्कर्ेआमर् र्सेच मवमवध सुंशोधकाुंना आधतूू मनक समाजाुंमध्येवेगवेगळया ग्राहकाुंची मानमसक शक्ती उपभोग प्रवृर्ीुंना कशी आकार देर्ेहेसमजून घेण्यास मदर् करर्ेत्यामतळे आधतमनक मवपर्न व्यविेमध्येग्राहक वर्तनाचा अभ्यास अत्युंर् महत्वाचा ठरर्ो.