दंडार हा महाराष्ट्रातील, चिशेषतः चिदभभ ि ग्रामीण भागांत अढळणारा एक महत्तत्तिािा
चिधीप्रधान लोकनाट्य प्रकार अहे. धार्ममक श्रद्धा, सामूचहक ईपासना अचण नाट्यात्तमक ऄचभव्यक्ती यांिा संगम म्हणजे दंडार. हा नाट्यप्रकार के िळ मनोरंजनासाठी नसून देिता, ग्रामदैित ि चनसगभशक्ती यांच्या अराधनेसाठी सादर के ला जातो. समाजातील संकटे दूर व्हािीत, गािािे कल्याण, अरोग्य, समृद्धी ि पजभन्यप्राप्ती यांसाठी दंडार सादरीकरणािी परंपरा अहे.दंडारिी संकल्पना ही चिधी अचण नाट्य यांच्या एकात्तमतेिर अधाचरत अहे. सादरीकरणात कथानकापेक्षा चिधीक्रमाला ऄचधक महत्तत्ति चदले जाते. भक्ती, भय, करुणा ि
ईत्तकट भािनांिी ऄचभव्यक्ती गीत, नृत्तय अचण ऄचभनयाच्या माध्यमातून होते. संिाद मयाचदत ऄसून संके त, मुद्रा ि लयबद्ध हालिाली यांना प्रमुख स्थान ऄसते.दंडारिे स्िरूप साधारणतः मंचदर पचरसर, गािािी िािडी ककिा मोकळ्या जागेत साकारले जाते. सादरीकरण ितुभळाकार मांडणीत होते अचण मध्यभागी देितेिे प्रतीक ठेिले जाते. मुख्य ईपासक ककिा दंडारी, सहाय्यक गायक-नतभक अचण िादक ऄसे घटक ऄसतात. ढोल, ताशा, टाळ, झांज यांसारखी पारंपचरक िाद्ये िापरली जातात. पारंपचरक िेशभूषा, ऄंगािरील भस्म, चटळा ि प्रतीकात्तमक
रंगरिना यांमुळे चिधीिा पचित्रपणा ऄधोरेचखत होतो. दंडारिे सामाचजक ि सांस्कृ चतक महत्तत्ति मोठे अहे. तो ग्रामएकता, सामूचहक श्रद्धा अचण लोकसंस्कृ तीिे संिधभन करणारा लोकनाट्य प्रकार अहे. म्हणूनि दंडार हा महाराष्ट्राच्या
लोकनाट्य परंपरेतील एक िैचशष्ट्ट्यपूणभ चिधी नाट्य मानला जातो